Các họa sĩ hoạt hình Nhật Bản đang bày tỏ mối lo ngại sâu sắc về tác động mà trí tuệ nhân tạo (AI) và việc thuê nhân công nước ngoài giá rẻ đang gây ra những tác động tiêu cực cho ngành công nghiệp anime. Một chuyên gia có tên Joni, người từng làm họa sĩ hoạt hình, thiết kế nhân vật và giảng viên dạy hoạt hình, đã đăng tải lên mạng xã hội về một lời mời làm việc mà anh cho là xúc phạm đối với nghề nghiệp.

Theo chia sẻ của Joni, anh được một khách hàng cá nhân liên hệ để “sửa” lại các đoạn hoạt hình được tạo ra bằng AI — với mức giá cực kỳ thấp. Đề nghị này bao gồm việc chỉnh sửa các lỗi như nhấp nháy, khung hình không nhất quán hoặc “bị vỡ”, và tiền công được tính theo từng khung hình — tương đương với mức trả cho người chỉ hoàn thiện cảnh đã hoàn chỉnh sẵn.

“Họ thực sự phát điên rồi,” Joni viết. “Tôi nói họ đừng bao giờ liên lạc với tôi nữa. Tôi cảm thấy một xu hướng nguy hiểm đang bắt đầu xuất hiện.”

Joni giải thích rằng anh hiểu việc thuê họa sĩ hoạt hình có thể tốn kém, nhưng thật vô lý khi yêu cầu một chuyên gia dày dạn kinh nghiệm chỉnh sửa sản phẩm do AI tạo ra với mức giá thấp hơn thị trường. Anh tin rằng những lời mời như vậy thường đến từ những người không hiểu thực tế của ngành công nghiệp này.

Anh cho biết: “Tôi không muốn tin vào quan niệm rằng việc ‘các chuyên gia chỉnh sửa hoạt hình AI’ có thể giúp sản xuất anime thương mại với chi phí thấp. Tôi không phản đối việc kết hợp AI và sức lao động con người, nhưng trả lương thấp hơn cho công việc ấy là sai. Chính tư duy này đã khiến nhiều đạo diễn hoạt hình bị hủy hoại rồi.”

Theo Joni, vấn đề không chỉ nằm ở AI. Nhiều họa sĩ hoạt hình Nhật Bản cho biết ngành này ngày càng phụ thuộc vào việc thuê nhân công nước ngoài giá rẻ. Các công ty nước ngoài này thường giao sản phẩm nhanh, rẻ nhưng chất lượng thấp, và sau đó các đạo diễn hoạt hình ở Nhật phải chỉnh sửa lại toàn bộ.

Tuy nhiên, các đạo diễn này chỉ nhận được khoản thù lao cố định cho mỗi tập, dù khối lượng chỉnh sửa là khổng lồ. Điều này tạo áp lực nặng nề, khiến nhiều người nghỉ việc vì kiệt sức và thiếu sự công nhận.

Joni nhấn mạnh rằng thực trạng này đang góp phần khiến các đạo diễn kỳ cựu biến mất và làm suy yếu chất lượng của các tác phẩm anime Nhật Bản. Theo anh, việc sử dụng AI để thay thế một phần sức lao động con người, kết hợp với thuê ngoài giá rẻ, có thể khiến cuộc khủng hoảng này trở nên tồi tệ hơn nữa.

Trong thông điệp của mình, Joni cũng kêu gọi các họa sĩ hoạt hình khác hãy thận trọng khi nhận những lời mời tương tự. Anh cảnh báo rằng những lời đề nghị có mức giá thấp, được ngụy trang dưới dạng “bài kiểm tra” hoặc “công việc đơn giản”, chỉ góp phần bình thường hóa việc trả lương rẻ mạt và hạ thấp giá trị của nghệ thuật.

“Hãy tránh xa những dự án hứa hẹn rằng đó chỉ là ‘bài test giá rẻ’ hay ‘chỉnh sửa nhỏ’. Những đề nghị như vậy chỉ củng cố ảo tưởng rằng hoạt hình do AI tạo ra có thể thay thế tài năng con người với chi phí thấp,” anh nói.